Gelişimsel Kalça Çıkığı ( Displasizi )
TEDAVI:
A - Y.D.
PAVLIK BANDAJI:
Pavlik bandaji Y.D. GKÇ’sinde önerilen ted. metodudur. Tedavi için 1. endikasyon Ortolani (+) kalçalardir. Tani erken kondugunda bu tip kalçalar pavlikle ted. edilebilirler. Bu tedavi yerinde fakat sublukse edilebilen (Barlow +) kalçalar için de önerilmektedir. Barlow + kalçalarin bir kismi ilerde spontan stabil olacagi için bir kisim otör birkaç hafta beklemeyi ve tedaviye baslamadan önce yeniden muayeneyi önerirler. Yakin izlem diger bir seçimdir, bu kalçalardan bazilari takipsiz kalirlarsa sonunda disloke olacaklardir. Tedavi için daha az kesin olan endikasyon, klinik mayenesi (-), USG’si (+) olan kalçalardir. Bu tip kalçalar çok yakin izlenmeli ve USG 6. haftada tekrarlanmali ve eger anormallik devam ediyorsa tedavi edilmelidir. Pavlik uygulanirken ilk olarak gögüs kusaklari meme baslarinin hemen altina yerlestirilir. Daha sonra ayaklar üzengilere yerlestirilir, kalçalar 120° fleksiyonda iken kusaklar sikilastirilir. Posteriyor kusaklar bacaklarin yalnizca yerçekimiyle abduksiyona gelecek sekilde gevsek baglanir. Abduksiyon pavligin kusaklariyla asla zorlu bir sekilde yapilmamalidir. Kusaklar sadece nötrale gelecek kadar adduksiyona izin vermelidir. Asiri kalça fleksiyonundan kaçinilmalidir, eger çocugun büyümesi dikkate alinmadan takip edilirse çocugun büyümesi ile asiri fleksiyon olusacaktir. Hiperfleksiyon uyluk ve karin arasinda femoral sinir sikismasi ile femoral sinir paralizisi gelisebilir. Hiperfleksiyonun diger bir komplikasyonu femur basinin posterior çikigidir. Öte yandan yetersiz fleksiyon da (90°’den az) basin redüksiyonunda yetersizlige neden olur. Pavligin uygun kullanimi için ailelere çok yakin takip için yeterli bilgi ve egitim verilmelidir. Eger aileler bu takibi yeterince iyi yapamiyorlarsa bebek her hafta ve banyolardan sonra yeniden uygulama için kontrole çagrilmalidir. Bebek ilk uygulamadan 3 hafta sonra Pavlik içindeyken USG ile kalçalarin durumu kontrol edilir eger redükte ise tedavinin 6. haftasinda Pavlik disinda USG ve klinik muayene yapilir bu muayenelerden 2’side normal ise tedavi sonlandirilir yada birkaç hafta yada ay kadar daha azaltarak devam edildikten sonra sonlandirilir. Daha sonra bebek klinik olarak izlenir ve 3. – 4. aylarda çekilen pelvis grafisi ile kalçalar degerlendirilir normalse 1 yasinda, bu da normalse yillik yada 2 yilda bir çekilen pelvis grafisi ile takip edilir. Pavlik bandaji uygulanan hastalarda femur basinin valgusu ve yetersiz kalça örtünmesiyle sonlanan geç epifiziel asimetrik kapanma insidansinin yüksek olmasi nedeniyle iskelet matüritesinin takibi de önerilmektedir. Bir çalismada pavlikle basarili tedavi edilmis kalçalarda 8 – 15 yillik izlem sonrasinda %20 oraninda asetabuler displazi görülmüstür.
Pavlikteki kalçalar 3 – 4 hafta sonra yapilan muayenede halen disloke iseler pavlige devam edilmez ve anestezi altinda muayene edilirler. Artrografi instabilite nedenini gösterebilir ve kalça kapali yada açik redüksiyon ile tedavi edilir. Eger kalçalar 3 – 4 hafta sonra redükte fakat muayene ile disloke oluyorlarsa Pavlige 3 – 6 hafta daha kalçalar stabil olucaya kadar devam edilir.
B - 1 – 6 AY ARASI TEDAVI:
A – PAVLIK BANDAJI:
1 – 6 Ay arasi çocuklari disloke yada instabil kalçalarinda Y.D.’dakine benzer sekilde 1. tercih tedavi seçenegi Pavlik bandajidir. Pavlik uygun sekilde takilmali (kalça fleksiyonu 90° ‘den az olmamali ve üst femur metafizi Y kikirdagini göstermelidir.) Bu pozisyonu dogrulamak için bir tane AP pelvis grafisi çekilmelidir. Eger Pavlik, kalçalari uygun pozisyonda tutamiyorsa etkili olamaz. Yüksekteki kalçalarin Pavlikle tedavisi asagida olan kalçalara göre daha basarisizdir.
Infanttaki ted. plani Y.D.’dakine benzerdir ancak tedavi kalçalar stabil oluncaya kadar devam edilmek zorundadir. Çocuk haftalik kilinik ve USG’yle muayene edilerek degerlendirilir. Eger redüksiyona 3 – 4 haftada ulasilamazsa Pavlikle tedavi sonlandirilir diger tedavilere geçilir. Eger redüksiyon elde edilirse stabilite elde edildikten sonra 6 hafta daha Pavlige devam edilir. Pavlikle ted. bittikten sonra bazi otörler 3 - 4 hafta yada 1 aydan daha fazla bir süre abduksiyon splintinde takip edilmesini önerirler. Daha büyük çocuklarda tedavi asetabuler gelisim için daha uzun sürelidir. Ör.; 6 aylik bir çocuk toplam 6 ay tedavi edilmelidir. Ancak tedaviyi sonlandirmak için kesin bir delil yoktur. Pavlik sonlandirildiginda AP grafi ile kalçalarin redüksiyonu ve asetabuler gelisim degerlendirilmelidir. Redüksiyondan sonra asetabulumun gelisimini takiben asetabulum üstünde olusan çentik çekilen x-ray ile görülebilir. Pavlikle yapilan ted. sonuçlarina iliskin sonuçlar söyledir; Displastik kalçalarda basari orani %95 iken, disloke ve ted. baslangicinda Ortolanisi (-) olan kalçalarda basari orani daha düsüktür (%80 ). Yüksek çikiklarda basarisizlik ve AVN orani (%27) da yüksektir. Pavlik bandaji tedavisinde basarisizlik, hastanin yasi (7 haftadan daha büyükse), bilateral dislokasyonlar ve Ortolani (-)’liligi gibi bir takim faktörlerle iliskilidir.
PAVLIK BANDAJININ KOMPLIKASYONLARI:
Yetersiz redüksiyon yada redüksiyon olmamasi,
AVN,
ve femoral sinir paralizisidir.
Bu komplikasyonlar Pavlik bandaji hastaligi olarak isimlendirilirler. Bu konuda Jones ve Ark. lari çikik kalçalarin uzun süre fleksiyon ve abduksiyonda kalmalari sonunda, asetabulum posterolateralinde bir düzlesme olusturarak asetabuler displaziye neden olacagi bu nedenle bir açik redüksiyona gerek duyulabilecegi belirtilmistir. Bu nedenle 3 – 4 haftada redükte olmayan kalçalarda Pavlige devam etmemek gerektigi bildirilmistir.
DIGER SPLINT VE BREYSLER
GKÇ tedavisinde bir çok splint ve breys kullanilir. Bu tip bir tedavi metodu seçildiginde splintteki kalçalar spontan redükte olmali asla zorlu pozisyonlarda rijit immobilize edilmemelidir. Genis abduksiyon ve zorlu iç rotasyondan olusabilecek AVN nedeniyle kaçinilmalidir. Literatürde bu tip splintlerden Von – Rosen ve Craig’le düsük komplikasyonla yüksek oranda basari bildirilmistir.
FREJKA YASTIGI VE 3’LÜ ÇOCUK BEZI
Frejka yastigi kötü sonuçlari olan bir cihazdir, zorlu abduksiyon ile AVN orani yüksektir.
3’lü çocuk bezi kalçalarin pozisyonuna etkili olmadigi için sonuçlari kötüdür bu nedenle terk edilmelidir.
C - 6 AY – 2 YAS ARASI TEDAVI:
6 ay ile 2 yas arasindaki baslangiçta cihazla ted. görmüs yada görmemis disloke kalçasi olan çocuklarin tedavileri aynidir. Amaç, femur basina zarar vermeden kalçayi redükte etmektir. Tedavide 2 temel yaklasim vardir. Bunlar; baslangiçta traksiyonlu yada traksiyonsuz kapali yada açik redüksiyondur.
İlgili Yazılar
Sayfalar: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10
Eğer yazıyı beğendiyseniz ya da ekleyecekleriniz varsa, lütfen yorumunuzu yazın veya RSS aboneliği ile yeni yazılardan anında haberdar olun.
Yorumlar
merhaba ben 3 ay önce sağ kalçamdan iğne oldum ve iğne sağ siyatik sinire denk gelmiş bacağımın dizden aşası uyuştu hiç his yok ayağımı oynatamıyorum ve çok sancı veriyor doktorlar 2 sene bekleyelim kendiliğinden iğleşir diyorlar iğleşmezse kalıcıdır diyorlar. benim merak ettiğim şu kol bacak kopuyor bunu yerine dikiyorlar ve çalışıyor küçücük bir iğnenin açtığı yarayı tamir edemiyorlar. böyle bir mantık olabilirmi
benim bi sorum olacak 31 yaşındayım ve sol kalcada cıkıklıgım var bununla ilgili tedavi yöntenleri ve türkiyede bu ameliyatların başarı oranı yardım ederseniz cok sevinirim şimdiden teşekkürler
ortopedist reply on 25 Mayıs 2008:
protez uygulanmasından fayda görebilirsiniz